spionage — Boeggn

The Spy Who Came in from the Cold

Thu, 03 Dec 2015 15:56:17 +0100

John Le Carré Scribner, 1963, 224 blz.

Pure nostalgie.

Vroeger thuis stond het verzamelde werk van John Le Carré (en Len Deighton en Ludlum en Ken Follett en Tom Clancy en alles en alles) in de bibliotheek, en ik heb ze allemaal gelezen.

En natuurlijk blijft The Spy Who Came in from the Cold overeind, zie dat van hier. Het speelt zich allemaal af in een wereld die ondertussen al zó ver weg en lang geleden is dat het even goed fantasy zou kunnen zijn of science fiction, maar behalve dat is er niet veel veranderd.

Er zijn goede mensen en er zijn slechte mensen, er is een enorm overgrote meerderheid mensen die noch goed noch slecht zijn maar gewoon min of meer hun werk doen. En er zijn mensen die door de wereld vermalen worden, pionnen in een spel dat ze niet controleren, en waar ze nauwelijks het bestaan van kunnen bevatten.

Spannend boek, dat wel. En aangeraden.

Declare

Mon, 17 Aug 2015 22:35:52 +0100

Tim Powers HarperCollins, 2001, 517 blz.

De eerste boeken die ik uitleende in de volwassenenbibliotheek: Jack Vance’s vijf Duivelprinsen, en iets spionage-achtigs. Ik weet begot niet meer wat het precies was, maar ik herinner me wel dat ik het wou lezen omdat de Engelse versie bij ons thuis lag, ze er bijzonder indrukwekkend van cover uitzag, en ik toen geen Engels kon lezen.

Ik weet er verder niets meer van – ik vermoéd dat het John Le Carré’s Tinker Tailor Soldier Spy was, en da’s zelfs voor een volwassen persoon die weet wat er allemaal aan de hand is niet zo evident – maar wat ik me herinner, is hoe fascinerend ik de hele atmosfeer van spionnen vond.

Een paar jaar later stond er in Humo naar aanleiding van de één of andere verjaardag een hele reeks over Kim Philby en Maclean en Burgess, en the Cambridge Five en de Third Man, en ook dat vond ik fantastisch.

Declare speelt zich af in de Tweede Wereldoorlog, en vlak na de oorlog, en dan in 1963. Het is een secret history, een ingebeelde versie van wat-had-kunnen-zijn, opgehangen aan de echte mijlpalen in het leven van Kim Philby. Vertellen over het plot is het boek verbrodden, maar het is serieus wijs. Powers slaagt erin om de geschiedenis van Rusland en Engeland sinds de jaren 1880, de berg Ararat (ja, van de Ark van Noah), Lawrence of Arabia, prins Faisal, de Britse, Franse, Russische, Amerikaanse en Tsaristische geheime diensten, Armeniërs, Arabieren en bovennatuurlijke dingen met elkaar te verweven.

En het spannend te maken.

Dit was zo’n boek dat ik extra-traag gelezen heb omdat ik er zo van genoot.

The Apocalypse Codex

Wed, 04 Sep 2013 22:13:31 +0100

Charles Stross Ace Books, 2013, 355 blz.

Kijk nu, wheels within wheels: Bob Howard heeft al wat anciënniteit, en doet zijn werk meer dan degelijk. Dat wil zeggen dat hij promotie zou kunnen maken – en er zijn verschillende mogelijkheden om vooruit te raken: meer naar de ambtenaar-kant, meer naar de management-kant, of meer naar de, eum, nog andere kant.

Ray Schiller, leider van een Amerikaanse megachurch lijkt zich in de entourage van de premier te wurmen. The Laundry kan daar officieel geen onderzoek naar beginnen wegens precedenten, en dus wordt er (uiteraard!) een mouw aan gepast. Bob Howard en twee externe “assets” (denk Modesty Blaise en Willie Garvin) op avontuur in Amerika, tralala.

Voor de rest is het een vervolg op de vorige boeken, vind ik het goed, en ziet het er naar uit dat het bijna gedaan zal zijn met de serie, denk ik. Nog een boek of twee misschien?

The Fuller Memorandum

Wed, 28 Aug 2013 22:24:47 +0100

Charles Stross Orbit, 2010, 384 blz.

Geen overduidelijke pastiche meer, zoals The Atrocity Archives en The Jennifer Morgue, maar gewoon een echt boek met echte personages die al eens geïntroduceerd werden. Op de wijze van een spionagethriller van Anthony Price.

Eens kijken hoe dat zit met de chronologie… yep, ’t is wat ik dacht: er zitten een paar jaar voelbaar kwaliteitsverschil tussen dit en de voorganger.

Nog altijd geen grote literatuur, maar wel allemaal wat volwassener, had ik de indruk.

Bob Howard wordt op een ogenschijnlijk eenvoudige opdracht gestuurd, er valt een onverwachte dode waardoor er een intern onderzoek tegen hem start, zijn vrouw komt wat getraumatiseerd terug uit Amsterdam, en zijn baas verdwijnt op mysterieuze wijze. En ’t is allemaal in het kader van CASE NIGHTMARE GREEN, het einde van de wereld dat er zeker aan zit te komen maar ’t is nog niet zeker wanneer maar ’t is wél zeker dat het er echt aan komt.

Er is niet zo enorm veel te vertellen over het verhaal zonder het allemaal te spoilen, dus eum: wie het vorige goed vond, zal dit ook goed vinden.

En voor de zekerheid: niét te lezen zonder de eerste twee gelezen te hebben, ook, wegens dat het allemaal op elkaar volgt en in elkaar haakt.

The Jennifer Morgue

Mon, 05 Aug 2013 20:10:25 +0100

Charles Stross Orbit, 2007, 432 blz.

’t Is Dunwich Horror meets James Bond met wat Terry Pratchett erbij!

Bob Howard wordt op missie gestuurd naar een tropische plaats, er zijn casino’s en auto’s en gadgets, er is een femme fatale en seks en een krankzinnige miljardair en een jacht: ’t is helemaal een James Bond-verhaal. Oh, en er zijn ook Deep Ones en magie alles, natuurlijk.

Veel beter geschreven dan Atrocity Archive, vond ik. En even fijn om hap-snel-weg te lezen op vakantie.

The Atrocity Archives

Mon, 05 Aug 2013 17:08:13 +0100

Charles Stross Golden Gryphon Press, 2004, 295 blz.

Het begint met de naam van het hoofdpersonage, die niet zijn echte naam is omdat namen dingen zijn die tegen u kunnen gebruikt worden: Bob Oliver Francis Howard. En het gaat verder met de ene na de andere referentie die wel lijkt gemaakt voor triestigaards gelijk mij, opgebracht op computers en science fiction en spionageromans en Lovecraft.

En het is niet dat Stross heel de tijd bofh, get it? get it? zegt, wel integendeel, en dat maakt het zo fijn om lezen.

Niet, haast ik mij te zeggen, dat dit een uitstekend of zelfs een goed boek is: het voelt allemaal wat gemaakt aan, meer een opeenvolging van kunstjes en set pieces dan een boeiend verhaal. Maar het hart van Stross zit op de juiste plaats, en voor mij was de epiloog, een essay over spionageromans en horrorverhalen, en hoe het ene eigenlijk het andere is, zowat evenveel de moeite als de novelle en het extra verhaal dat er bij zat.

En meer dan het verhaal en de gimmicks, is de wereld de moeite waard: een wereld waar contact met buiten-wereldse entiteiten (noem ze “demonen” voor het gemak) mogelijk is, onder welbepaalde omstandigheden, die weliswaar wetenschappelijk verantwoord zijn, maar dan van het type “any sufficiently advanced technology”, met “technology” vervangen door “mathematics”.

Dan krijgen we een Duitsland waar het Thule-gezelschap naast anti-Joods en anti-communistisch ook echt occulte theorieën ontwikkelen en gebruiken, waar de Holocaust eigenlijk mensenoffers waren, waar de verschillende grootmachten elk hun eigen occulte departementen hebben.

En waar we nu in volle Koude Oorlog zitten, met Bob Howard als verse recruut in de Britse Laundry. Len Deighton meets Dr. Dee, als het ware.

Twee verhalen in dit boek: The Atrocity Archive, waar Howard te maken heeft met onder meer de Duitse Ahnenerbe-SS uit de Tweede Wereldoorlog, en The Concrete Jungle, waar het over een hacker gaat die vieze dingen wil doen met de veiligheidscamera’s in Engeland.

Fijn om lezen, maar vooral dan voor de wereld, en minder voor de personages en het verhaal. Wel benieuwd naar het vervolg.

Who is Jake Ellis?

Thu, 25 Oct 2012 17:18:09 +0100

Nathan Edmondson (tekst) - Tonči Zonjić (beeld) Image Comics, januari - mei 2012, 5 x 32 blz.

Jon Moore heeft een soort (voor iedereen behalve hem onzichtbare) engelbewaarder, Jake. Jake kan Jon helpen met onvoorziene situaties in de onmiddellijke toekomst, kan hem zeggen waar hij precies een treinticket kan gauwdieven, precies wanneer hij zich moet bukken omdat ze op hem gaan schieten.

Never mind “Who is Jake Ellis?” – wie is die Jon? En waarom zitten zoveel mensen hem achterna, de helft van de veiligheidsdiensten in Europa en Amerika incluis?

Hij is al vier jaar op de vlucht, blijkt, en er is sprake van een facility die vernietigd werd, waar hem iets is overkomen of aangedaan, waar hij de enige overlevende van is.

Het gaat van Frankrijk naar Spanje naar Marokko, en uiteindelijk komen we het na vijf afleveringen wel min of meer te weten, wie Jake Ellis is en wie Jon Moore, en of Jake een stuk van Jon is dan wel Jon een stuk van Jake dan wel nog iets anders.

Maar zo enorm veel antwoorden zijn er niet, op andere vragen. Zoals daar bijvoorbeeld zijn “euyngk?” en “wat de… huh?” en ook wel “kan iemand mij eens uitleggen wat en hoe alstublieft dankuwel?”.

Het gaat zoals het wel meer gaat, met dergelijke comics: uitgelezen op géén tijd, en ik voel me achteraf vaak een beetje bekocht. Niet dat het slecht is, maar ik heb het gevoel dat ik in totaal maar een A4 of drie vier tekst gelezen heb, of een minuutje of tien televisie.

En deze keer kunnen de tekeningen, van de Kroaat Tonči Zonjić, me ook niet echt over de streep trekken: ’t is niet lelijk, daar niet van, ’t is functioneel en zo, mooie kleuren ook, maar ’t is toch niet echt om lyrisch over te gaan doen.

Maar bon. Een zeven op tien, geef ik het. En voor wie benieuwd is naar het vervolg, niet getreurd: er komt in november een vervolg, dat de naam Where is Jake Ellis? krijgt.

Um ja, ik denk dat ik dat dan ook maar eens lees.

(Terzijde: ik had het moeilijk in het eerste nummer. Het verhaal begint in Straatsburg en okay, wat er getekend is van de omgeving is herkenbaar – het station bijvoorbeeld, stukken binnenstad.

Maar dan spreken er mensen in het Frans, en is het nom d’une pipe toch wel wéér van dat zeker? Een meisje dat wil zeggen “nog eens?”, zegt “en plus?”. In plaats van “what are you doing?” zegt ze “que’est ce que tu faire?” – ja, met “que’est”. De aankondiging in het station dat de trein vertrekt? “Avertissez. The train part.”

Aaaaaaaaaargh!!!!! Hoe moeilijk kan dat zijn om het eens te laten nalezen door een Fransoos, of door iemand die ergens een paar zinnen Frans begrijpt?)

Mystery Society

Fri, 12 Aug 2011 11:40:30 +0100

Steve Niles (tekst) - Fiona Staples (beeld) IDW Publishing, mei - oktober 2010, 5 x 28 blz.

Ach ja. Het voelt aan alsof het speciaal geschreven is om er een film van te kunnen maken: Chapeau melon et bottes de cuir meets over the top special effects, of zo. Een beetje teveel tongue in cheek voor mij, te vrijblijvend, te ongeloofwaardig: dan is er plots het brein van Jules Verne in een robot dat één van de hoofdpersonages blijkt te zijn, en dan is er een paar pagina’s later al een vliegtuig dat blijkt helemaal aangepast te zijn aan dat personage, en dan zegt mijn brein dat suspension of disbelief maar zo ver gaat en niet veel verder.

Met wat meer dan vijf nummers zou dit misschien wel beter uitgedraaid zijn. Zoals het nu is, heeft het niet veel om het lijf.

Wel heel mooi getekend.