Terry Pratchett — Boeggn

Discworld #4, Mort

Wed, 21 Aug 2024 18:30:14 +0100

Terry Pratchett (auteur), Sian Clifford (stem), Peter Serafinowicz (voetnoten), Bill Nighy (DEATH) Penguin Audio, 2022, 7 u 57 min

Een nieuwe Discworldreeks is altijd weer die schok om terug te keren naar Pratchett helemaal in het begin van zijn carrière, als hij nog niet alles min of meer vastgespijkerd had.

Het was allemaal al heel lang geleden. Ik had in mijn hoofd Susan en Ysabell door elkaar gegooid, en terwijl ik aan het luisteren was, vroeg ik me af hoe Pratchett hier in 's hemelsnaam een einde aan kon breien en toch nog een beetje continuïteit in het universum te houden.

Death neemt namelijk een assistent aan (Mort uit de title), die het redelijk snel eigenlijk allemaal redelijk opfuckt. Het verhaal, we gaan daar eerlijk over zijn, hangt een klein beetje met haken en ogen aan mekaar, en het einde is wel héél heel abrupt. Goed hé, maar abrupt.

En dan nu de volgende boeken.

Discworld #23,Carpe Jugulum

Thu, 15 Aug 2024 19:21:00 +0100

Terry Pratchett (auteur), Indira Varma (stem), Peter Serafinowicz (voetnoten), Bill Nighy (DEATH) Penguin Audio, 2022, 11u 36m

Het is altijd een beetje slikken als het laatste boek van een (sub)reeks van Discworld aangebroken is.

Dit is het laatste boek in de Witches-reeks. Enfin 't is te zeggen het laatste boek met Granny Weatherwax, Nanny Ogg, (Magrat), en Anges / Perdita. Het is een meer dan waardig einde.

De dochter van Magrat en Koning Verence wordt gedoopt, en de koning heeft iedereen uitgenodigd. Zo ook een familie vampiers. Wat géén goed idee is, want een koning die vampiers uitnodigt, da's gelijk die vampiers uitnodigen in het hele land. Combineer dat met bijzonder moderne vampiers, die hun kinderen van jongsafaan getraind hebben om niets tegen religieuze symbolen of look te hebben, en 't wordt problematisch.

De manier waarop Granny Weatherwax hier deze keer écht radeloos is, voelt aan als een voorafspiegeling van Pratchett's eigen leven. Zelfs al was het jaren vóór zijn jongdementie-diagnose.

Ik ga hierna wat Death-boeken doen, denk ik. En daarna dan de Tiffany Aching-boeken.

Discworld #18,Maskerade

Tue, 13 Aug 2024 20:49:46 +0100

Terry Pratchett (auteur), Indira Varma (stem), Peter Serafinowicz (voetnoten), Bill Nighy (DEATH) Penguin Audio, 2022, 10u 5m

Eén van de jonge niet-echt-heksen-maar-misschien-toch in Lords & Ladies was Agnes Nitt. Ze noemde zich Perdita, en na de gebeurtenissen van het vorige boek verlaat ze Lancre en verhuist ze naar Ankh-Morpork. Ze kan niet onverdienstelijk zingen, en solliciteert bij de Opera.

Voor "niet-onverdienstelijk", lees "magisch goed". Ze heeft wel degelijk iets hekserig, en haar stem is daar één exponent van: ze kan bijvoorbeeld van enorm laag tot enorm hoog zingen, en ze kan haar stem naar overal projecteren.

Dat komt van pas: de nieuwe sterdiva van de opera, Christine, kan eigenlijk helemaal niet zingen. En dus doet Agnes (artiestennaam Perdita) wat Kathy Selden voor Mina Lamont doet in Singin' in the Rain: achteraan staan en zingen in de plaats van Christine.

Oh, en er is een Spook in de opera, en er gebeuren moorden.

Ondertussen in Lancre is Magrat getrouwd en dus niet echt een heks meer, en twee heksen is lang niet zo goed als drie, waarop Granny Weatherwax en Nanny Ogg besluiten om Agnes te gaan recruten. (Er nog een andere reden om naar Ankh-Morpork te gaan: blijkt dat Nanny Ogg een enorm scabreus en nog meer enorm populair kookboek geschreven heeft, dat dat gepubliceerd is, en dat ze er geen geld voor gekregen heeft.)

Niet zo goed als het vorige boek, denk ik, maar wel nog altijd uitstekend. En Agnes is een fantastisch personage.

Discworld #14,Lords and Ladies

Mon, 12 Aug 2024 20:47:46 +0100

Terry Pratchett (auteur), Indira Varma (stem), Peter Serafinowicz (voetnoten), Bill Nighy (DEATH) Penguin Audio, 2023, 10u 12m

Een rechtstreeks vervolg op Witches Abroad: de drie heksen komen (na wat omwegen) terug in Lancre, en blijkt dat de koning van het land (die ze eigenlijk zelf min of meer op de troon hadden gezet in Wyrd Sisters) besloten heeft om met Magrat Garlick te trouwen. Ze waren al wat rond elkaar aan het draaien, en koning zijnde, heeft hij het hele proces gewoon kortgesloten in plaats van er een lange will they. won't they? van te maken. De koning nodigt de halve wereld uit (onder meer ook wizard van Unseen University met archchancellor Mustrum Ridcully, die oorspronkelijk ook uit de buurt kwam).

Ondertussen zijn er een groepje jonge meisjes die het briljante idee hebben om zelf ook heksachtige dingen te doen, zoals daar zijn naakt dansen rond een stenencirkel.

Wat ze niet weten, is dat die cirkel daar gezet was om een poort tussen een parallelle wereld waar elfen regeren en Discworld toe te houden. En elfen zijn niet aangenaam.

Granny Weatherwax had in de vorige boeken wel bijzonder veel plot armour: ze heeft ongelooflijk veel macht, is onmogelijk te verslaan, en wint altijd. Dat is niet goed voor een personage in een reeks, en in dit boek is het hoegenaamd niet vanzaelfsprekend wat er zal gebeuren.

Ze worden alsmaar beter, de boeken van Terry Pratchett (tot helemaal het einde, als zijn embuggerance roet in het eten kwam smijten). Dit is geen uitzondering. Uitstekend. Meer dan aangeraden.

Discworld #12,Witches Abroad

Fri, 09 Aug 2024 20:41:51 +0100

Terry Pratchett (auteur), Indira Varma (stem), Peter Serafinowicz (voetnoten), Bill Nighy (DEATH) Penguin Audio, 2023, 9u 53m

Derde Witches-boek, en Magrat is ineens een goede fee geworden in bijberoep. Stommelings, wegens de toverstaf van onlangs overleden Desiderate Hollow gekregen (al kan ze er niet zo goed mee overweg: ze kan alleen dingen veranderen naar pompoenen, wat niet zó handig is). Magrat is "goede fee" in de zin van in de sprookjes, fairy godmother, welteverstaan.

Volgt een omgekeerd sprookje, waarbij Granny, Nanny en Magrat moeten proberen vermijden dat Emberella in het verre Genua trouwt met een prins die eigenlijk een kikker is. De drie heksen als toeristen op weg naar Genua (met Nanny Ogg die er zeker van is dat ze allerlei vreemde talen spreekt), vampiers, zombies, voodoo, gemaskerde bals, en de schlechterik in dit verhaal is de andere fairy godmother van Emberella, Lilith De Tempscire. Oh en Greebo de kat wordt voor de okkasie een paar keer tot mens omgetoverd.

Nog een klassieker.

Discworld #6, Wyrd Sisters

Thu, 08 Aug 2024 20:41:51 +0100

Terry Pratchett (auteur), Indira Varma (stem), Peter Serafinowicz (voetnoten), Bill Nighy (DEATH) Penguin Audio, 2022, 9u 53m

Deel twee van de Witches-serie van Discworld, in het piepkleine koninkrijk van Lancre. Met uiteraard Granny Weatherwax, maar ook met Nanny Ogg, patriarch van een enorme familie en eigenaar van Greebo, de meest gemene kat van het koninkrijk, ook vader van zowat alle katten in de verre omstreken. En Magrat Garlick, een jonge heks die helemaal into stereotiepe heksendingen is.

Heelder stukken Hamlet en Shakespeare gepersifleerd, met een koning die vermoord wordt door een gemenerik die dan koning wordt maar eigenlijk door zijn vrouw gecontroleerd wordt, een zoon die weggemoffeld wordt, toneelspelers, en allerlei alarums and excursions.

Heerlijk boek, dat spreekt. En ik zou geld geven voor een verfilming met Indira Varma als Granny Weatherwax.

Discworld #3, Equal Rites

Sat, 25 May 2024 13:21:05 +0100

Terry Pratchett (auteur), Indira Varma (stem), Peter Serafinowicz (voetnoten), Bill Nighy (DEATH) Penguin Audio, 2023, 7u 27m

Ik ben door de City Watch, dus ben ik maar aan de Witches begonnen.

Het was weer wat gewoon worden: heel erg vroeger Discworldboeken, daar wordt het hele concept nog telkens opnieuw uitgelegd, is de wereld nog niet zo intern consistent, en kan het nog dat iets omschreven wordt als was het voor ons op onze aarde. Zo wordt er gesproken over Spielberg en Gormenghast, wat in latere boeken nooit zou gebeuren.

En Granny Weatherwax is denk ik in de loop van het schrijven van het boek echt wel geëvolueerd: wat ze op het einde van het boek doet, is zelfs bijna inconsistent met haar gedrag in het begin van het boek.

Maar allemaal geen erg. Begin van een fantastisch personage, en dat ik er hard naar uitkijk om alle boeken in deze subreeks opnieuw te lezen.

Discworld #39, Snuff

Thu, 23 May 2024 21:53:00 +0100

Terry Pratchett (auteur), Jon Culshaw (stem), Peter Serafinowicz (voetnoten), Bill Nighy (DEATH) Penguin Audio, 2023, 13u 33m

...en dat was het dan. Het achtste en laatste boek in de City Watch-reeks.

Vimes gaat na lang aandringen van zijn omgeving eindelijk op vakantie, naar het paleis en de uitgestrekte landerijen van zijn vrouw, en is er op den buiten helemaal uit zijn element. Hij moet er ook mee leren leven dat niemand hem daar kent, en dat hij dus weinig meer is dan de kasteelheer die voor het eerst op bezoek komt.

Dit is niet het beste Discworldboek. De tweede helft blijft maar aanslepen. De antagonisten komen niet of nauwelijks in beeld, alleen hun handlangers, en die zijn te karikaturaal slecht. Het verhaal is bij momenten en vooral waar er gaten gelaten worden meer dan gruwelijk -- ook niet moeilijk als het in se over slavenhandel en het behandelen van een volledige groep als ongedierte en gespuis.

Ik zou dit laatste boek gewoon niet lezen, denk ik. Het is nog altijd een degelijk boek, daar niet van, maar nu ik de hele reeks na mekaar heb gelezen (geluisterd), is het wel duidelijk dat The Embuggerance hier mee aan de schrijftafel zat. Dat maakt een mens verdrietig, dat.

Discworld #34, Thud!

Wed, 22 May 2024 07:53:00 +0100

Terry Pratchett (auteur), Jon Culshaw (stem), Peter Serafinowicz (voetnoten), Bill Nighy (DEATH) Penguin Audio, 2023, 12u 29m

Ergens in de nevelen der tijd hebben dwergen trollen in een hinderlaag gelokt in Koom Valley en afgeslacht. Zeggen de trollen, want de dwergen weten dat het de trollen zijn die de dwergen in een hinderlaag hebben gelokt en laffelijk vermoord.

De herdenking van Koom Valley, zoals de Oranjemarsen, is een jaarlijks recept voor miserie in Ankh-Morpork waar tegenwoordig alsmaar méér dwergen en trollen wonen.

En dan wordt kort voor de herdenking een dwerg vermoord.

"Koom Valley" was al even een running joke in de serie, maar hier is het absoluut niét meer om te lachen. Er vallen al eeuwen doden, en de recente immigratie van een groep ultra-radikale dwergen dreigt een bloedbad te veroorzaken.

Bij het vorige boek waren mijn superlatieven opgeraakt. Thud! is nog beter. Misschien wel het beste boek in de City Watch-subserie.

Discworld #29, Night Watch

Mon, 20 May 2024 14:19:35 +0100

Terry Pratchett (auteur), Jon Culshaw (stem), Peter Serafinowicz (voetnoten), Bill Nighy (DEATH) Penguin Audio, 2023, 14u 41m

Het zesde boek in de City Watch-subserie van Discworld, en bijna 100% Vimes. Nee, méér dan 100% Vimes, want er zijn twee Vimesen in dit boek: jonge Vimes die net in dienst is gegaan, en dertig jaar oudere Vimes die terug is gegooid in de tijd, en nu zijn eigen mentor is.

Karakterontwikkeling: het is wel iets. In het eerste boek is Vimes een aan lagerwal geraakt alcoholieker, cynisch en gedesillusioneerd. Hoe verder we gaan, hoe rijker hij wordt (in letterlijk alle mogelijke betekenissen van het woord).

Er zijn geen superlatieven genoeg om dit boek (en de reeks, in volgorde gelezen) aan te raden.